alğasınırğa

/alʁasɯnɯrʁa/

(v.) to hurry, to be in a hurry, to make haste

alğasınma — do not hurry
biz alğasınabız — we are in a hurry
ol alğasınıb ketdi — he left in a hurry

Conjugation

Common forms

alğasınadıhe is hurrying
alğasındıhe hurried
alğasınngandıhe has hurried
alğasınırhe will hurry
alğasınnıqdıhe is going to hurry
alğasına edihe was hurrying
alğasınsaif he hurries
alğasın!hurry!

Simple tenses

affirmativenegativequestionnegative question

Simple tenses — forms of alğasınırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Present (simple & continuous)he is hurrying	menalğasınama	senalğasınasa	olalğasınadı	bizalğasınabız	sizalğasınasız	alaalğasınadıla
Present (simple & continuous)he is not hurrying	menalğasınmayma	senalğasınmaysa	olalğasınmaydı	bizalğasınmaybız	sizalğasınmaysız	alaalğasınmaydıla
Present (simple & continuous)is he hurrying?	menalğasınamıma? alğasınamamı?	senalğasınamısa?	olalğasınamıdı?	bizalğasınamıbız? alğasınabızmı?	sizalğasınamısız?	alaalğasınamıdıla?
Present (simple & continuous)isn't he hurrying?	menalğasınmaymıma? alğasınmaymamı?	senalğasınmaymısa?	olalğasınmaymıdı?	bizalğasınmaymıbız? alğasınmaybızmı?	sizalğasınmaymısız?	alaalğasınmaymıdıla?
Habitual (usually, tends to)he usually hurries	menalğasınıwçanma	senalğasınıwçansa	olalğasınıwçandı	bizalğasınıwçanbız	sizalğasınıwçansız	alaalğasınıwçandıla
Habitual (usually, tends to)he doesn't usually hurry	menalğasınıwçan tülme	senalğasınıwçan tülse	olalğasınıwçan tüldü	bizalğasınıwçan tülbüz	sizalğasınıwçan tülsüz	alaalğasınıwçan tüldüle
Habitual (usually, tends to)does he usually hurry?	menalğasınıwçanmıma? alğasınıwçanmamı?	senalğasınıwçanmısa?	olalğasınıwçanmıdı?	bizalğasınıwçanmıbız? alğasınıwçanbızmı?	sizalğasınıwçanmısız?	alaalğasınıwçanmıdıla?
Habitual (usually, tends to)doesn't he usually hurry?	menalğasınıwçan tülmüme?	senalğasınıwçan tülmüse?	olalğasınıwçan tülmüdü?	bizalğasınıwçan tülmübüz?	sizalğasınıwçan tülmüsüz?	alaalğasınıwçan tülmüdüle?
Resultative (has become and stays)he has hurried and remains so			olalğasınıbdı			alaalğasınıbdıla
Resultative (has become and stays)no such form
Resultative (has become and stays)has he hurried?			olalğasınıbmıdı?			alaalğasınıbmıdıla?
Resultative (has become and stays)no such form
Progressive (in the middle of)he is in the middle of hurrying	menalğasına turama	senalğasına turasa	olalğasına turadı	bizalğasına turabız	sizalğasına turasız	alaalğasına turadıla
Progressive (in the middle of)he is not in the middle of hurrying	menalğasına turmayma	senalğasına turmaysa	olalğasına turmaydı	bizalğasına turmaybız	sizalğasına turmaysız	alaalğasına turmaydıla
Progressive (in the middle of)is he in the middle of hurrying?	menalğasına turamıma? alğasına turamamı?	senalğasına turamısa?	olalğasına turamıdı?	bizalğasına turamıbız? alğasına turabızmı?	sizalğasına turamısız?	alaalğasına turamıdıla?
Progressive (in the middle of)isn't he in the middle of hurrying?	menalğasına turmaymıma? alğasına turmaymamı?	senalğasına turmaymısa?	olalğasına turmaymıdı?	bizalğasına turmaymıbız? alğasına turmaybızmı?	sizalğasına turmaymısız?	alaalğasına turmaymıdıla?
Simple past (definite)he hurried	menalğasındım	senalğasındıng	olalğasındı	bizalğasındıq	sizalğasındığız	alaalğasındıla
Simple past (definite)he didn't hurry	menalğasınmadım	senalğasınmadıng	olalğasınmadı	bizalğasınmadıq	sizalğasınmadığız	alaalğasınmadıla
Simple past (definite)did he hurry?	menalğasındımmı?	senalğasındıngmı?	olalğasındımı?	bizalğasındıqmı?	sizalğasındığızmı?	alaalğasındılamı?
Simple past (definite)didn't he hurry?	menalğasınmadımmı?	senalğasınmadıngmı?	olalğasınmadımı?	bizalğasınmadıqmı?	sizalğasınmadığızmı?	alaalğasınmadılamı?
Perfect (past indefinite)he has hurried	menalğasınnganma	senalğasınngansa	olalğasınngandı	bizalğasınnganbız	sizalğasınngansız	alaalğasınngandıla
Perfect (past indefinite)he hasn't hurried	menalğasınmağanma	senalğasınmağansa	olalğasınmağandı	bizalğasınmağanbız	sizalğasınmağansız	alaalğasınmağandıla
Perfect (past indefinite)has he hurried?	menalğasınnganmıma? alğasınnganmamı?	senalğasınnganmısa?	olalğasınnganmıdı?	bizalğasınnganmıbız? alğasınnganbızmı?	sizalğasınnganmısız?	alaalğasınnganmıdıla?
Perfect (past indefinite)hasn't he hurried?	menalğasınmağanmıma? alğasınmağanmamı?	senalğasınmağanmısa?	olalğasınmağanmıdı?	bizalğasınmağanmıbız? alğasınmağanbızmı?	sizalğasınmağanmısız?	alaalğasınmağanmıdıla?
Indefinite future (future I)he will hurry	menalğasınırma	senalğasınırsa	olalğasınır	bizalğasınırbız	sizalğasınırsız	alaalğasınırla
Indefinite future (future I)he won't hurry	menalğasınmazma	senalğasınmazsa	olalğasınmaz	bizalğasınmazbız	sizalğasınmazsız	alaalğasınmazla
Indefinite future (future I)will he hurry?	menalğasınırmıma? alğasınırmamı?	senalğasınırmısa?	olalğasınırmı?	bizalğasınırmıbız? alğasınırbızmı?	sizalğasınırmısız?	alaalğasınırmıla?
Indefinite future (future I)won't he hurry?	menalğasınmazmıma? alğasınmazmamı?	senalğasınmazmısa?	olalğasınmazmı?	bizalğasınmazmıbız? alğasınmazbızmı?	sizalğasınmazmısız?	alaalğasınmazmıla?
Definite future (future II)he is going to hurry	menalğasınnıqma¹	senalğasınnıqsa¹	olalğasınnıqdı¹	bizalğasınnıqbız¹	sizalğasınnıqsız¹	alaalğasınnıqdıla¹
Definite future (future II)he is not going to hurry	menalğasınnıq tülme¹	senalğasınnıq tülse¹	olalğasınnıq tüldü¹	bizalğasınnıq tülbüz¹	sizalğasınnıq tülsüz¹	alaalğasınnıq tüldüle¹
Definite future (future II)is he going to hurry?	menalğasınnıqmıma?¹ alğasınnıqmamı?	senalğasınnıqmısa?¹	olalğasınnıqmıdı?¹	bizalğasınnıqmıbız?¹ alğasınnıqbızmı?	sizalğasınnıqmısız?¹	alaalğasınnıqmıdıla?¹
Definite future (future II)isn't he going to hurry?	menalğasınnıq tülmüme?¹	senalğasınnıq tülmüse?¹	olalğasınnıq tülmüdü?¹	bizalğasınnıq tülmübüz?¹	sizalğasınnıq tülmüsüz?¹	alaalğasınnıq tülmüdüle?¹

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Definite future (future II)full form: after n the ending contracts to -nıq/-nik, and the full -ırıq/-irik is also written, so alğasınırıqdı

Past compound tenses

affirmativenegative

Past compound tenses — forms of alğasınırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Past perfect (pluperfect)he had hurried	menalğasınngan edimalğasınnganem	senalğasınngan edingalğasınnganeng	olalğasınngan edialğasınnganed	bizalğasınngan edikalğasınnganek	sizalğasınngan edigizalğasınnganegiz	alaalğasınngan edilealğasınnganelle
Past perfect (pluperfect)he hadn't hurried	menalğasınmağan edimalğasınmağanem	senalğasınmağan edingalğasınmağaneng	olalğasınmağan edialğasınmağaned	bizalğasınmağan edikalğasınmağanek	sizalğasınmağan edigizalğasınmağanegiz	alaalğasınmağan edilealğasınmağanelle
Past perfect (pluperfect)no such form
Past perfect (pluperfect)no such form
Past continuous (imperfect)he was hurrying	menalğasına edimalğasınaem	senalğasına edingalğasınaeng	olalğasına edialğasınaed	bizalğasına edikalğasınaek	sizalğasına edigizalğasınaegiz	alaalğasına edilealğasınaelle
Past continuous (imperfect)he wasn't hurrying	menalğasınmay edimalğasınmayem	senalğasınmay edingalğasınmayeng	olalğasınmay edialğasınmayed	bizalğasınmay edikalğasınmayek	sizalğasınmay edigizalğasınmayegiz	alaalğasınmay edilealğasınmayelle
Past continuous (imperfect)no such form
Past continuous (imperfect)no such form
Habitual past (used to)he used to hurry	menalğasınıwçan edimalğasınıwçanem	senalğasınıwçan edingalğasınıwçaneng	olalğasınıwçan edialğasınıwçaned	bizalğasınıwçan edikalğasınıwçanek	sizalğasınıwçan edigizalğasınıwçanegiz	alaalğasınıwçan edilealğasınıwçanelle
Habitual past (used to)he didn't use to hurry	menalğasınıwçan tül edimalğasınıwçan tül em	senalğasınıwçan tül edingalğasınıwçan tül eng	olalğasınıwçan tül edialğasınıwçan tül ed	bizalğasınıwçan tül edikalğasınıwçan tül ek	sizalğasınıwçan tül edigizalğasınıwçan tül egiz	alaalğasınıwçan tül edilealğasınıwçan tül elle
Habitual past (used to)no such form
Habitual past (used to)no such form
Resultative past (had become and stayed)he had hurried and remained so			olalğasınıb edi			alaalğasınıb edile
Resultative past (had become and stayed)he hadn't hurried			olalğasınıb tül edi			alaalğasınıb tül edile
Resultative past (had become and stayed)no such form
Resultative past (had become and stayed)no such form
Past progressive (was in the middle of)he was in the middle of hurrying	menalğasına tura edimalğasına turaem	senalğasına tura edingalğasına turaeng	olalğasına tura edialğasına turaed	bizalğasına tura edikalğasına turaek	sizalğasına tura edigizalğasına turaegiz	alaalğasına tura edilealğasına turaelle
Past progressive (was in the middle of)he wasn't in the middle of hurrying	menalğasına turmay edimalğasına turmayem	senalğasına turmay edingalğasına turmayeng	olalğasına turmay edialğasına turmayed	bizalğasına turmay edikalğasına turmayek	sizalğasına turmay edigizalğasına turmayegiz	alaalğasına turmay edilealğasına turmayelle
Past progressive (was in the middle of)no such form
Past progressive (was in the middle of)no such form
Conditional result (would)he would hurry	menalğasınır edimalğasınır em	senalğasınır edingalğasınır eng	olalğasınır edialğasınır ed	bizalğasınır edikalğasınır ek	sizalğasınır edigizalğasınır egiz	alaalğasınır edilealğasınır elle
Conditional result (would)he wouldn't hurry	menalğasınmaz edimalğasınmaz em	senalğasınmaz edingalğasınmaz eng	olalğasınmaz edialğasınmaz ed	bizalğasınmaz edikalğasınmaz ek	sizalğasınmaz edigizalğasınmaz egiz	alaalğasınmaz edilealğasınmaz elle
Conditional result (would)no such form
Conditional result (would)no such form
Past conditional result (would have)he would have hurried	menalğasınnıq edim²alğasınnıq em	senalğasınnıq eding²alğasınnıq eng	olalğasınnıq edi²alğasınnıq ed	bizalğasınnıq edik²alğasınnıq ek	sizalğasınnıq edigiz²alğasınnıq egiz	alaalğasınnıq edile²alğasınnıq elle
Past conditional result (would have)he wouldn't have hurried	menalğasınnıq tül edim²alğasınnıq tül em	senalğasınnıq tül eding²alğasınnıq tül eng	olalğasınnıq tül edi²alğasınnıq tül ed	bizalğasınnıq tül edik²alğasınnıq tül ek	sizalğasınnıq tül edigiz²alğasınnıq tül egiz	alaalğasınnıq tül edile²alğasınnıq tül elle
Past conditional result (would have)no such form
Past conditional result (would have)no such form

Past conditional result (would have)full form: after n the ending contracts to -nıq/-nik, and the full -ırıq/-irik is also written, so alğasınırıq edi

Conditional

affirmativenegative

Conditional — forms of alğasınırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Conditionalif he hurries	menalğasınsam	senalğasınsang	olalğasınsa	bizalğasınsaq	sizalğasınsağız	alaalğasınsala
Conditionalif he doesn't hurry	menalğasınmasam	senalğasınmasang	olalğasınmasa	bizalğasınmasaq	sizalğasınmasağız	alaalğasınmasala
Conditionalno such form
Conditionalno such form
Conditional, present realif he is hurrying	menalğasına esem	senalğasına eseng	olalğasına ese	bizalğasına esek	sizalğasına esegiz	alaalğasına esele
Conditional, present realif he is not hurrying	menalğasınmay esem	senalğasınmay eseng	olalğasınmay ese	bizalğasınmay esek	sizalğasınmay esegiz	alaalğasınmay esele
Conditional, present realno such form
Conditional, present realno such form
Wish, present/future (if only)if only he hurried	menalğasınsam edialğasınsam ed	senalğasınsang edialğasınsang ed	olalğasınsa edialğasınsaed	bizalğasınsaq edialğasınsaq ed	sizalğasınsağız edialğasınsağız ed	alaalğasınsala edialğasınsalaed
Wish, present/future (if only)if only he didn't hurry	menalğasınmasam edialğasınmasam ed	senalğasınmasang edialğasınmasang ed	olalğasınmasa edialğasınmasaed	bizalğasınmasaq edialğasınmasaq ed	sizalğasınmasağız edialğasınmasağız ed	alaalğasınmasala edialğasınmasalaed
Wish, present/future (if only)no such form
Wish, present/future (if only)no such form
Conditional, definite past³if he hurried	menalğasındım esem	senalğasındıng eseng	olalğasındı ese	bizalğasındıq esek	sizalğasındığız esegiz	alaalğasındıla esele
Conditional, definite past³if he didn't hurry	menalğasınmadım esem	senalğasınmadıng eseng	olalğasınmadı ese	bizalğasınmadıq esek	sizalğasınmadığız esegiz	alaalğasınmadıla esele
Conditional, definite pastno such form
Conditional, definite pastno such form
Conditional, past realif he did hurry (indeed)	menalğasınngan esem	senalğasınngan eseng	olalğasınngan ese	bizalğasınngan esek	sizalğasınngan esegiz	alaalğasınngan esele
Conditional, past realif he didn't hurry (indeed)	menalğasınmağan esem	senalğasınmağan eseng	olalğasınmağan ese	bizalğasınmağan esek	sizalğasınmağan esegiz	alaalğasınmağan esele
Conditional, past realno such form
Conditional, past realno such form
Conditional, counterfactualif he had hurried	menalğasınngan bolsam	senalğasınngan bolsang	olalğasınngan bolsa	bizalğasınngan bolsaq	sizalğasınngan bolsağız	alaalğasınngan bolsala
Conditional, counterfactualif he hadn't hurried	menalğasınmağan bolsam	senalğasınmağan bolsang	olalğasınmağan bolsa	bizalğasınmağan bolsaq	sizalğasınmağan bolsağız	alaalğasınmağan bolsala
Conditional, counterfactualno such form
Conditional, counterfactualno such form
Wish, past (if only I had)if only he had hurried	menalğasınngan bolsam edialğasınngan bolsam ed	senalğasınngan bolsang edialğasınngan bolsang ed	olalğasınngan bolsa edialğasınngan bolsaed	bizalğasınngan bolsaq edialğasınngan bolsaq ed	sizalğasınngan bolsağız edialğasınngan bolsağız ed	alaalğasınngan bolsala edialğasınngan bolsalaed
Wish, past (if only I had)if only he hadn't hurried	menalğasınmağan bolsam edialğasınmağan bolsam ed	senalğasınmağan bolsang edialğasınmağan bolsang ed	olalğasınmağan bolsa edialğasınmağan bolsaed	bizalğasınmağan bolsaq edialğasınmağan bolsaq ed	sizalğasınmağan bolsağız edialğasınmağan bolsağız ed	alaalğasınmağan bolsala edialğasınmağan bolsalaed
Wish, past (if only I had)no such form
Wish, past (if only I had)no such form
Conditional, aoristif he will hurry	menalğasınır esem	senalğasınır eseng	olalğasınır ese	bizalğasınır esek	sizalğasınır esegiz	alaalğasınır esele
Conditional, aoristif he won't hurry	menalğasınmaz esem	senalğasınmaz eseng	olalğasınmaz ese	bizalğasınmaz esek	sizalğasınmaz esegiz	alaalğasınmaz esele
Conditional, aoristno such form
Conditional, aoristno such form
Conditional, futureif he is going to hurry	menalğasınnıq esem⁴	senalğasınnıq eseng⁴	olalğasınnıq ese⁴	bizalğasınnıq esek⁴	sizalğasınnıq esegiz⁴	alaalğasınnıq esele⁴
Conditional, futureif he is not going to hurry	menalğasınnıq tül esem⁴	senalğasınnıq tül eseng⁴	olalğasınnıq tül ese⁴	bizalğasınnıq tül esek⁴	sizalğasınnıq tül esegiz⁴	alaalğasınnıq tül esele⁴
Conditional, futureno such form
Conditional, futureno such form
Conditional, counterfactual futureif he were going to hurry	menalğasınnıq bolsam⁵	senalğasınnıq bolsang⁵	olalğasınnıq bolsa⁵	bizalğasınnıq bolsaq⁵	sizalğasınnıq bolsağız⁵	alaalğasınnıq bolsala⁵
Conditional, counterfactual futureif he were not going to hurry	menalğasınmazlıq bolsam	senalğasınmazlıq bolsang	olalğasınmazlıq bolsa	bizalğasınmazlıq bolsaq	sizalğasınmazlıq bolsağız	alaalğasınmazlıq bolsala
Conditional, counterfactual futureno such form
Conditional, counterfactual futureno such form

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Conditional, definite pastalso alğasındıng ese: the person on the verb only (Байрамкулов and Урусбиев 1967 § 110)
Conditional, futurefull form: after n the ending contracts to -nıq/-nik, and the full -ırıq/-irik is also written, so alğasınırıq ese
Conditional, counterfactual futurefull form: after n the ending contracts to -nıq/-nik, and the full -ırıq/-irik is also written, so alğasınırıq bolsa

Inferential

affirmativenegative

Inferential — forms of alğasınırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Inference, present (must be doing)he must be hurrying	menalğasına bolurma	senalğasına bolursa	olalğasına bolur	bizalğasına bolurbuz	sizalğasına bolursuz	alaalğasına bolurla
Inference, present (must be doing)he must not be hurrying	menalğasınmay bolurma	senalğasınmay bolursa	olalğasınmay bolur	bizalğasınmay bolurbuz	sizalğasınmay bolursuz	alaalğasınmay bolurla
Inference, present (must be doing)no such form
Inference, present (must be doing)no such form
Inference, progressive (must be in the middle of)he must be in the middle of hurrying	menalğasına tura bolurma	senalğasına tura bolursa	olalğasına tura bolur	bizalğasına tura bolurbuz	sizalğasına tura bolursuz	alaalğasına tura bolurla
Inference, progressive (must be in the middle of)he must keep on not hurrying	menalğasınmay tura bolurma	senalğasınmay tura bolursa	olalğasınmay tura bolur	bizalğasınmay tura bolurbuz	sizalğasınmay tura bolursuz	alaalğasınmay tura bolurla
Inference, progressive (must be in the middle of)no such form
Inference, progressive (must be in the middle of)no such form
Inference (must have)he must have hurried	menalğasınngan bolurma	senalğasınngan bolursa	olalğasınngan bolur	bizalğasınngan bolurbuz	sizalğasınngan bolursuz	alaalğasınngan bolurla
Inference (must have)he must not have hurried	menalğasınmağan bolurma	senalğasınmağan bolursa	olalğasınmağan bolur	bizalğasınmağan bolurbuz	sizalğasınmağan bolursuz	alaalğasınmağan bolurla
Inference (must have)no such form
Inference (must have)no such form
Inference, future (must be going to)he must be going to hurry	menalğasınnıq bolurma⁶	senalğasınnıq bolursa⁶	olalğasınnıq bolur⁶	bizalğasınnıq bolurbuz⁶	sizalğasınnıq bolursuz⁶	alaalğasınnıq bolurla⁶
Inference, future (must be going to)he must not be going to hurry	menalğasınmazlıq bolurma	senalğasınmazlıq bolursa	olalğasınmazlıq bolur	bizalğasınmazlıq bolurbuz	sizalğasınmazlıq bolursuz	alaalğasınmazlıq bolurla
Inference, future (must be going to)no such form
Inference, future (must be going to)no such form

Emphatic forms: see Emphatic and rare forms

Inference, future (must be going to)full form: after n the ending contracts to -nıq/-nik, and the full -ırıq/-irik is also written, so alğasınırıq bolur

Commands, requests and wishes

affirmativenegativequestionnegative question

Commands, requests and wishes — forms of alğasınırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Commands & suggestionslet him/her/it hurry	menalğasınayım	senalğasın!	olalğasınsın	bizalğasınayıq	sizalğasınığız!	alaalğasınsınla
Commands & suggestionslet him/her/it not hurry	menalğasınmayım	senalğasınma!	olalğasınmasın	bizalğasınmayıq	sizalğasınmağız!	alaalğasınmasınla
Commands & suggestionsshould he hurry?	menalğasınayımmı?		olalğasınsınmı?	bizalğasınayıqmı?		alaalğasınsınlamı?
Commands & suggestionsshould he not hurry?	menalğasınmayımmı?		olalğasınmasınmı?	bizalğasınmayıqmı?		alaalğasınmasınlamı?
Requestsdo let him/her/it hurry		senalğasınçı⁷	olalğasınsınçı		sizalğasınçığız	alaalğasınsınlaçı
Requestsdo let him/her/it not hurry		senalğasınmaçı⁷	olalğasınmasınçı		sizalğasınmaçığız	alaalğasınmasınlaçı
Requestsno such form
Requestsno such form
Blessings & curses — may you…may you hurry		senalğasınngınalğasınngı
Blessings & curses — may you…may you not hurry		senalğasınmağınalğasınmağı
Blessings & curses — may you…no such form
Blessings & curses — may you…no such form
Optative wish (-ğay + edi)would that he hurried	menalğasınngay edim alğasınnga edim	senalğasınngay eding alğasınnga eding	olalğasınngay edi alğasınnga edi	bizalğasınngay edik alğasınnga edik	sizalğasınngay edigiz alğasınnga edigiz	alaalğasınngay edile alğasınnga edile
Optative wish (-ğay + edi)would that he did not hurry	menalğasınmağay edim alğasınmağa edim	senalğasınmağay eding alğasınmağa eding	olalğasınmağay edi alğasınmağa edi	bizalğasınmağay edik alğasınmağa edik	sizalğasınmağay edigiz alğasınmağa edigiz	alaalğasınmağay edile alğasınmağa edile
Optative wish (-ğay + edi)no such form
Optative wish (-ğay + edi)no such form
Let someone… (commands)let him/her/it allow someone to hurry	menalğasınmağa qoyayımalğasınma qoyayım	senalğasınmağa qoy!alğasınma qoy!	olalğasınmağa qoysunalğasınma qoysun	bizalğasınmağa qoyayıqalğasınma qoyayıq	sizalğasınmağa qoyuğuz!alğasınma qoyuğuz!	alaalğasınmağa qoysunlaalğasınma qoysunla
Let someone… (commands)let him/her/it not allow someone to hurry	menalğasınmağa qoymayımalğasınma qoymayım	senalğasınmağa qoyma!alğasınma qoyma!	olalğasınmağa qoymasınalğasınma qoymasın	bizalğasınmağa qoymayıqalğasınma qoymayıq	sizalğasınmağa qoymağız!alğasınma qoymağız!	alaalğasınmağa qoymasınlaalğasınma qoymasınla
Let someone… (commands)should he allow someone to hurry?	menalğasınmağa qoyayımmı?alğasınma qoyayımmı?		olalğasınmağa qoysunmu?alğasınma qoysunmu?	bizalğasınmağa qoyayıqmı?alğasınma qoyayıqmı?		alaalğasınmağa qoysunlamı?alğasınma qoysunlamı?
Let someone… (commands)should he not allow someone to hurry?	menalğasınmağa qoymayımmı?alğasınma qoymayımmı?		olalğasınmağa qoymasınmı?alğasınma qoymasınmı?	bizalğasınmağa qoymayıqmı?alğasınma qoymayıqmı?		alaalğasınmağa qoymasınlamı?alğasınma qoymasınlamı?
Let someone… (present)he allows someone to hurry	menalğasınmağa qoyamaalğasınma qoyama	senalğasınmağa qoyasaalğasınma qoyasa	olalğasınmağa qoyadıalğasınma qoyadı	bizalğasınmağa qoyabızalğasınma qoyabız	sizalğasınmağa qoyasızalğasınma qoyasız	alaalğasınmağa qoyadılaalğasınma qoyadıla
Let someone… (present)he doesn't allow someone to hurry	menalğasınmağa qoymaymaalğasınma qoymayma	senalğasınmağa qoymaysaalğasınma qoymaysa	olalğasınmağa qoymaydıalğasınma qoymaydı	bizalğasınmağa qoymaybızalğasınma qoymaybız	sizalğasınmağa qoymaysızalğasınma qoymaysız	alaalğasınmağa qoymaydılaalğasınma qoymaydıla
Let someone… (present)does he allow someone to hurry?	menalğasınmağa qoyamıma?alğasınma qoyamıma?	senalğasınmağa qoyamısa?alğasınma qoyamısa?	olalğasınmağa qoyamıdı?alğasınma qoyamıdı?	bizalğasınmağa qoyamıbız?alğasınma qoyamıbız?	sizalğasınmağa qoyamısız?alğasınma qoyamısız?	alaalğasınmağa qoyamıdıla?alğasınma qoyamıdıla?
Let someone… (present)doesn't he allow someone to hurry?	menalğasınmağa qoymaymıma?alğasınma qoymaymıma?	senalğasınmağa qoymaymısa?alğasınma qoymaymısa?	olalğasınmağa qoymaymıdı?alğasınma qoymaymıdı?	bizalğasınmağa qoymaymıbız?alğasınma qoymaymıbız?	sizalğasınmağa qoymaymısız?alğasınma qoymaymısız?	alaalğasınmağa qoymaymıdıla?alğasınma qoymaymıdıla?
Let someone… (past)he allowed someone to hurry	menalğasınmağa qoydumalğasınma qoydum	senalğasınmağa qoydungalğasınma qoydung	olalğasınmağa qoydualğasınma qoydu	bizalğasınmağa qoyduqalğasınma qoyduq	sizalğasınmağa qoyduğuzalğasınma qoyduğuz	alaalğasınmağa qoydulaalğasınma qoydula
Let someone… (past)he didn't allow someone to hurry	menalğasınmağa qoymadımalğasınma qoymadım	senalğasınmağa qoymadıngalğasınma qoymadıng	olalğasınmağa qoymadıalğasınma qoymadı	bizalğasınmağa qoymadıqalğasınma qoymadıq	sizalğasınmağa qoymadığızalğasınma qoymadığız	alaalğasınmağa qoymadılaalğasınma qoymadıla
Let someone… (past)did he allow someone to hurry?	menalğasınmağa qoydummu?alğasınma qoydummu?	senalğasınmağa qoydungmu?alğasınma qoydungmu?	olalğasınmağa qoydumu?alğasınma qoydumu?	bizalğasınmağa qoyduqmu?alğasınma qoyduqmu?	sizalğasınmağa qoyduğuzmu?alğasınma qoyduğuzmu?	alaalğasınmağa qoydulamı?alğasınma qoydulamı?
Let someone… (past)didn't he allow someone to hurry?	menalğasınmağa qoymadımmı?alğasınma qoymadımmı?	senalğasınmağa qoymadıngmı?alğasınma qoymadıngmı?	olalğasınmağa qoymadımı?alğasınma qoymadımı?	bizalğasınmağa qoymadıqmı?alğasınma qoymadıqmı?	sizalğasınmağa qoymadığızmı?alğasınma qoymadığızmı?	alaalğasınmağa qoymadılamı?alğasınma qoymadılamı?

RequestsSpoken variant: singular requests can add a final nasal consonant, with the same request meaning.

Ability

affirmativenegativequestionnegative question

Ability — forms of alğasınırğa: each tense across the six persons, in the form chosen above.
Tense	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Ability — presenthe can hurry	menalğasınalama	senalğasınalasa	olalğasınaladı	bizalğasınalabız	sizalğasınalasız	alaalğasınaladıla
Ability — presenthe can't hurry	menalğasınalmayma	senalğasınalmaysa	olalğasınalmaydı	bizalğasınalmaybız	sizalğasınalmaysız	alaalğasınalmaydıla
Ability — presentcan he hurry?	menalğasınalamıma? alğasınalamamı?	senalğasınalamısa?	olalğasınalamıdı?	bizalğasınalamıbız? alğasınalabızmı?	sizalğasınalamısız?	alaalğasınalamıdıla?
Ability — presentcan't he hurry?	menalğasınalmaymıma? alğasınalmaymamı?	senalğasınalmaymısa?	olalğasınalmaymıdı?	bizalğasınalmaymıbız? alğasınalmaybızmı?	sizalğasınalmaymısız?	alaalğasınalmaymıdıla?
Ability — if I can…if he can hurry	menalğasınalsam	senalğasınalsang	olalğasınalsa	bizalğasınalsaq	sizalğasınalsağız	alaalğasınalsala
Ability — if I can…if he can't hurry	menalğasınalmasam	senalğasınalmasang	olalğasınalmasa	bizalğasınalmasaq	sizalğasınalmasağız	alaalğasınalmasala
Ability — if I can…no such form
Ability — if I can…no such form
Ability — simple pasthe was able to hurry	menalğasınaldım	senalğasınaldıng	olalğasınaldı	bizalğasınaldıq	sizalğasınaldığız	alaalğasınaldıla
Ability — simple pasthe could not hurry	menalğasınalmadım	senalğasınalmadıng	olalğasınalmadı	bizalğasınalmadıq	sizalğasınalmadığız	alaalğasınalmadıla
Ability — simple pastwas he able to hurry?	menalğasınaldımmı?	senalğasınaldıngmı?	olalğasınaldımı?	bizalğasınaldıqmı?	sizalğasınaldığızmı?	alaalğasınaldılamı?
Ability — simple pastcouldn't he hurry?	menalğasınalmadımmı?	senalğasınalmadıngmı?	olalğasınalmadımı?	bizalğasınalmadıqmı?	sizalğasınalmadığızmı?	alaalğasınalmadılamı?
Ability — perfect / -ğan pasthe has been able to hurry	menalğasınalğanma	senalğasınalğansa	olalğasınalğandı	bizalğasınalğanbız	sizalğasınalğansız	alaalğasınalğandıla
Ability — perfect / -ğan pasthe hasn't been able to hurry	menalğasınalmağanma	senalğasınalmağansa	olalğasınalmağandı	bizalğasınalmağanbız	sizalğasınalmağansız	alaalğasınalmağandıla
Ability — perfect / -ğan pasthas he been able to hurry?	menalğasınalğanmıma? alğasınalğanmamı?	senalğasınalğanmısa?	olalğasınalğanmıdı?	bizalğasınalğanmıbız? alğasınalğanbızmı?	sizalğasınalğanmısız?	alaalğasınalğanmıdıla?
Ability — perfect / -ğan pasthasn't he been able to hurry?	menalğasınalmağanmıma? alğasınalmağanmamı?	senalğasınalmağanmısa?	olalğasınalmağanmıdı?	bizalğasınalmağanmıbız? alğasınalmağanbızmı?	sizalğasınalmağanmısız?	alaalğasınalmağanmıdıla?
Ability — past perfecthe had been able to hurry	menalğasınalğan edimalğasınalğanem	senalğasınalğan edingalğasınalğaneng	olalğasınalğan edialğasınalğaned	bizalğasınalğan edikalğasınalğanek	sizalğasınalğan edigizalğasınalğanegiz	alaalğasınalğan edilealğasınalğanelle
Ability — past perfecthe hadn't been able to hurry	menalğasınalmağan edimalğasınalmağanem	senalğasınalmağan edingalğasınalmağaneng	olalğasınalmağan edialğasınalmağaned	bizalğasınalmağan edikalğasınalmağanek	sizalğasınalmağan edigizalğasınalmağanegiz	alaalğasınalmağan edilealğasınalmağanelle
Ability — past perfectno such form
Ability — past perfectno such form
Ability — past backgroundhe could hurry	menalğasınala edimalğasınalaem	senalğasınala edingalğasınalaeng	olalğasınala edialğasınalaed	bizalğasınala edikalğasınalaek	sizalğasınala edigizalğasınalaegiz	alaalğasınala edilealğasınalaelle
Ability — past backgroundhe could not hurry	menalğasınalmay edimalğasınalmayem	senalğasınalmay edingalğasınalmayeng	olalğasınalmay edialğasınalmayed	bizalğasınalmay edikalğasınalmayek	sizalğasınalmay edigizalğasınalmayegiz	alaalğasınalmay edilealğasınalmayelle
Ability — past backgroundno such form
Ability — past backgroundno such form
Ability — future Ihe will be able to hurry	menalğasınalırma	senalğasınalırsa	olalğasınalır	bizalğasınalırbız	sizalğasınalırsız	alaalğasınalırla
Ability — future Ihe won't be able to hurry	menalğasınalmazma	senalğasınalmazsa	olalğasınalmaz	bizalğasınalmazbız	sizalğasınalmazsız	alaalğasınalmazla
Ability — future Iwill he be able to hurry?	menalğasınalırmıma? alğasınalırmamı?	senalğasınalırmısa?	olalğasınalırmı?	bizalğasınalırmıbız? alğasınalırbızmı?	sizalğasınalırmısız?	alaalğasınalırmıla?
Ability — future Iwon't he be able to hurry?	menalğasınalmazmıma? alğasınalmazmamı?	senalğasınalmazmısa?	olalğasınalmazmı?	bizalğasınalmazmıbız? alğasınalmazbızmı?	sizalğasınalmazmısız?	alaalğasınalmazmıla?
Ability — future IIhe is going to be able to hurry	menalğasınallıqma	senalğasınallıqsa	olalğasınallıqdı	bizalğasınallıqbız	sizalğasınallıqsız	alaalğasınallıqdıla
Ability — future IIhe is not going to be able to hurry	menalğasınallıq tülme	senalğasınallıq tülse	olalğasınallıq tüldü	bizalğasınallıq tülbüz	sizalğasınallıq tülsüz	alaalğasınallıq tüldüle
Ability — future IIis he going to be able to hurry?	menalğasınallıqmıma? alğasınallıqmamı?	senalğasınallıqmısa?	olalğasınallıqmıdı?	bizalğasınallıqmıbız? alğasınallıqbızmı?	sizalğasınallıqmısız?	alaalğasınallıqmıdıla?
Ability — future IIisn't he going to be able to hurry?	menalğasınallıq tülmüme?	senalğasınallıq tülmüse?	olalğasınallıq tülmüdü?	bizalğasınallıq tülmübüz?	sizalğasınallıq tülmüsüz?	alaalğasınallıq tülmüdüle?
Ability — would be able to…he would be able to hurry	menalğasınalır edimalğasınalır em	senalğasınalır edingalğasınalır eng	olalğasınalır edialğasınalır ed	bizalğasınalır edikalğasınalır ek	sizalğasınalır edigizalğasınalır egiz	alaalğasınalır edilealğasınalır elle
Ability — would be able to…he wouldn't be able to hurry	menalğasınalmaz edimalğasınalmaz em	senalğasınalmaz edingalğasınalmaz eng	olalğasınalmaz edialğasınalmaz ed	bizalğasınalmaz edikalğasınalmaz ek	sizalğasınalmaz edigizalğasınalmaz egiz	alaalğasınalmaz edilealğasınalmaz elle
Ability — would be able to…no such form
Ability — would be able to…no such form
Second-person optative — abilitymay you be able to hurry		senalğasınalğınalğasınalğı
Second-person optative — abilitymay you not be able to hurry		senalğasınalmağınalğasınalmağı
Second-person optative — abilityno such form
Second-person optative — abilityno such form

Emphatic and rare forms

Emphatic and rare forms — forms of alğasınırğa: the second negation of each tense that has one, across the six persons.
Form	menI	senyou	olhe/she/it	bizwe	sizyou all	alathey
Inference, present — auxiliary negatedhe can't be hurrying	menalğasına bolmazma	senalğasına bolmazsa	olalğasına bolmaz	bizalğasına bolmazbız	sizalğasına bolmazsız	alaalğasına bolmazla
Inference, present — double negationhe must be hurrying (emphatic)	menalğasınmay bolmazma	senalğasınmay bolmazsa	olalğasınmay bolmaz	bizalğasınmay bolmazbız	sizalğasınmay bolmazsız	alaalğasınmay bolmazla
Inference, progressive — auxiliary negatedhe can't be in the middle of hurrying	menalğasına tura bolmazma	senalğasına tura bolmazsa	olalğasına tura bolmaz	bizalğasına tura bolmazbız	sizalğasına tura bolmazsız	alaalğasına tura bolmazla
Inference, progressive — double negationhe must keep on not hurrying (emphatic)	menalğasınmay tura bolmazma	senalğasınmay tura bolmazsa	olalğasınmay tura bolmaz	bizalğasınmay tura bolmazbız	sizalğasınmay tura bolmazsız	alaalğasınmay tura bolmazla
Progressive — verb negatedhe keeps on not hurrying	menalğasınmay turama	senalğasınmay turasa	olalğasınmay turadı	bizalğasınmay turabız	sizalğasınmay turasız	alaalğasınmay turadıla
Progressive — double negationhe is not keeping on not hurrying	menalğasınmay turmayma	senalğasınmay turmaysa	olalğasınmay turmaydı	bizalğasınmay turmaybız	sizalğasınmay turmaysız	alaalğasınmay turmaydıla
Progressive — double negationisn't he keeping on not hurrying?	menalğasınmay turmaymıma	senalğasınmay turmaymısa	olalğasınmay turmaymıdı	bizalğasınmay turmaymıbız	sizalğasınmay turmaymısız	alaalğasınmay turmaymıdıla
Inference — auxiliary negatedhe can't have hurried	menalğasınngan bolmazma	senalğasınngan bolmazsa	olalğasınngan bolmaz	bizalğasınngan bolmazbız	sizalğasınngan bolmazsız	alaalğasınngan bolmazla
Inference — double negationhe must have hurried (emphatic)	menalğasınmağan bolmazma	senalğasınmağan bolmazsa	olalğasınmağan bolmaz	bizalğasınmağan bolmazbız	sizalğasınmağan bolmazsız	alaalğasınmağan bolmazla
Counterfactual — auxiliary negatedif it weren't that he had hurried	menalğasınngan bolmasam	senalğasınngan bolmasang	olalğasınngan bolmasa	bizalğasınngan bolmasaq	sizalğasınngan bolmasağız	alaalğasınngan bolmasala
Counterfactual — double negationif it weren't that he hadn't hurried	menalğasınmağan bolmasam	senalğasınmağan bolmasang	olalğasınmağan bolmasa	bizalğasınmağan bolmasaq	sizalğasınmağan bolmasağız	alaalğasınmağan bolmasala
Inference, future — auxiliary negatedhe can't be going to hurry	menalğasınnıq bolmazma	senalğasınnıq bolmazsa	olalğasınnıq bolmaz	bizalğasınnıq bolmazbız	sizalğasınnıq bolmazsız	alaalğasınnıq bolmazla
Inference, future — double negationhe must be going to hurry (emphatic)	menalğasınmazlıq bolmazma	senalğasınmazlıq bolmazsa	olalğasınmazlıq bolmaz	bizalğasınmazlıq bolmazbız	sizalğasınmazlıq bolmazsız	alaalğasınmazlıq bolmazla
Counterfactual future — auxiliary negatedif it weren't that he were going to hurry	menalğasınnıq bolmasam	senalğasınnıq bolmasang	olalğasınnıq bolmasa	bizalğasınnıq bolmasaq	sizalğasınnıq bolmasağız	alaalğasınnıq bolmasala
Counterfactual future — double negationif it weren't that he were not going to hurry	menalğasınmazlıq bolmasam	senalğasınmazlıq bolmasang	olalğasınmazlıq bolmasa	bizalğasınmazlıq bolmasaq	sizalğasınmazlıq bolmasağız	alaalğasınmazlıq bolmasala